Günümüzde hemen hemen çoğu kadının karşılaştığı çikolata kistlerinin oluşma nedenleri ve tedavisi..

Endometriozis nedir?
Üreme çağındaki kadınlarda görülen endometriozis rahmin endometrium adı verilen tabakasının rahim dışında bulunmasıdır. Bu hastalık yumurtalıklar, yumurtalık kanalları (tüpler), rahmin dış yüzünde görülür. Erken yaşta çocuk sahibi olan kadınlarda daha nadir görülen endometriozis ağrılı adet kanamaları, ağrılı ilişki ve kısırlığa neden olur.

Endometriozis ne sıklıkla görülür?
Sağlıklı kadınları yüzde 5'inde görülen endometriozis, çocuk sahibi olamayan kadınların yüzde 30-40'ında görülür. Bu hastalıktan en çok 30 ila 40 yaşındaki kadınlar etkilenir. Endometriozis kısırlık vakalarının yüzde 20'sinden sorumludur.

Endometriozis nedeni nedir?
Adet kanaması sırasında adet kanı ve hücreler rahimden tüpler aracılığı ile karın boşluğuna kaçar. Değişik organlara yapışan endometrial hücreler adet dönemindeki hormonal değişikliklere cevap verir ve adet sırasında kanar. Bu kanama iltihap ve nebde dokusunun gelişmesine neden olarak üreme organlarında yapışıklar oluşmasına yol açar. Laparoskopi ile endometriozis hastalığı evrelendirilir.

Endometriozis kısırlığa nasıl yol açar?
Tüpler, yumurtalıklar ve bağırsakların birbirine yapışmasına neden olarak normal anatomiyi bozar. Bu durum yumurtanın tüplerden geçmesini zorlaştırır. Ayrıca endometrial dokular döllenmeyi ve döllenen yumurtanın gelişimini engelleyen faktörler salgılarlar.

Endometriozis'in bulguları nelerdir?
Hastaların üçde birinde tek bulgu kısırlıktır. Bazı kadınlar ağrılı adet kanamalarından, fazla kanamadan ve ağrılı cinsel ilişkiden yakınırlar. Yakınmaların şiddeti ile hastalığın derecesi arasında bir ilişki yoktur. Ağır endometriozisi olan kadınların hiç bir yakınması yok iken hafif endometriozisi olan bir kadının çok şiddetli ağrısı olabilir.

Endometriozis'in tanısı nasıl konur?
Endometriozis'in kesin tanısı laparoskopik inceleme ile konur.

Endometriozis'in tedavisi nedir?
Laparoskopi esnasında tespit edilen odaklar cerrahi olarak tedavi edilir. Cerrahi tedavi sonrasında bir süre hormonal tedavide uygulanabilir. Çocuk sahibi olmak isteyen çiftler endometriozis'in tedavisinden fayda görebilirler. Endometriozis'in evresine ve hastanın özelliklerine göre hastalığın tedavisi değişir. Eğer hastanın istediği kadar çocuğu varsa ve çok şiddetli ağrıdan yakınıyorsa rahim ve yumurtalıklar çıkarılır. Çocuk sahibi olmayan kadınlarda cerrahi sırasında mümkün olduğunca çok sayıda odak çıkarılır, yapışıklıklar giderilir. Bu işlemin laparoskopik olarak yapılması uygundur. Endometriozis odakları eletrokoter yada lazer ile yakılır. Endometriozis tedavisinde çeşitli hormon ilaçları kullanılabilir. Hormonal tedavi genellikle 3 ila 6 ay sürer. Bu ilaçlar yardımı ile hastada gebelik veya menapoz benzeri bir hormonal tablo oluşturularak hastanın adet görmesi önlenir. Böylelikle hasta adet kanaması dönemini yaşamaz ve endometrioz odakları sessiz kalarak iyileşir.

Hormonal tedavinin yan etkileri nelerdir?
Bu hormonların bir kısmı hastada östrojen azalmasına bağlı ateş basması, vajinal kuruluk, kemik erimesine yol açabilir.

Endometriozis tekrarlar mı?
Hastaları %30 ila 40'ında endometriozis tekrarlar. Bu hastaların bir kısmının cerrahi olarak tedavi edilmesi gerekir.

Dr. Osman Denizhan Özgün
Maya Tüp Bebek ve Kadın Sağlığı Merkezi, Ankara
Tel: 0312 448 22 21 - 0312 437 28 28
info@mayatupbebek.comThis e-mail address is being protected from spambots, you need JavaScript enabled to view it