ABD'de hamilelerin yüzde 12'si, Türkiye'de ise yaklaşık yüzde 10'u erken doğuruyor. Erken doğumlarda bebeğin yoğun bakıma alınmasının en önemli nedeni; bebeğin akciğerlerinin gelişmemesi.

Zamanından önce doğan bebeklerde birçok ciddi sağlık sorunu da beraberinde görülüyor; bağırsak dokularında, görme fonksiyonlarında kayıplar ve felçlerle devam eden nörolojik sorunlar. Bu nedenle erken doğum riskini önceden belirlenmesi büyük önem kazanıyor. Ancak erken doğuran kadınların yüzde 80'inde hiçbir belirti ortaya çıkmıyor. Risk grubundakileri belirleyip nedene yönelik tedavi için Amerikalı uzmanlar yeni bir test üzerinde çalışıyor.

Anadolu Sağlık Merkezi tarafından düzenlenen eğitim programları kapsamında gerçekleşen seminere katılmak için İstanbul'a gelen Yale Üniversitesi Kadın Hastalıkları ve Doğum Departmanı Başkan Yardımcısı Prof. Dr. Edward Kuczynski, erken doğumu önceden tespit edecek testle ilgili önemli açıklamalarda bulundu.

Kuczynski, Yale Üniversitesi'nin kaynaklarıyla yaptıkları araştırma hakkında bilgi verdi: 'Sekiz yıldır süren, ileriye dönük bir araştırma. Üç binin üzerinde kadın katıldı. Bu kadınlardan gebeliklerinin 14'üncü ve 20'nci haftaları arasında hem vajina sıvısında hem de kanında çeşitli maddeleri araştırıyoruz. Rahimağzı uzunluklarını ölçü yoruz. Erken doğum yapanların kanlarında ve vajen sıvılarında normal sürede doğuranlara oranla farklı maddeler olup olmadığını araştırıyoruz. Bu test klinikte kullanılabilecek, birçok maddenin kanda aranmasını içerecek. Bu testin tarama yöntemi olarak kullanılması için iki-üç yıla ihtiyaç var.'

Erken doğumların nedenleri üzerinde çalışan Edward Kuczynski, '25 yıllık çalışmaya rağmen erken doğumun oranını azaltmak için en ufak bir yol katedemedik. 1980'lerden bu yana tüp bebek uygulaması nedeniyle artan çoğul gebelikler, erken doğum oranının artmasına neden olan en önemli faktör' diyor.

Tarama testi olacak

Kuczynski, günümüzde kullanılan testlerin yeterince duyarlı olmadığını belirtti: 'Halihazırda kullanılan birkaç tane test var. Ancak bunlar klinikte yaygın olarak kullanmak için yeterli duyarlılığa sahip değil. İhti- yacımız olan test ise kimin erken doğum için risk altında olduğunu göstermeli.'

Prof. Dr. Edward Kuczynski, üzerinde çalıştıkları testin erken doğum hakkında nasıl ipucu verdiğini anlattı:

'Erken doğuma neden olan mekanizmalardan biri; plasentanın çok belirgin olmayan ayrılmaları ve bu nedenle vajinal kanaması olan hastalar. Bu hastaların kanında bulduğumuz kimyasal madde onların erken doğum yapma riskiyle ciddi bir ilişki gösterdi. Strese bağlı erken doğumlarda kanda bulduğumuz iki madde var.'

Kuczynski, bu testin tarama testi gibi tüm hamilelere uygulamayı hedeflediklediklerini belirterek 'Risk altındaki kadınları belirledikten sonra hangi mekanizma nedeniyle erken doğum riskine sahipseler o nedene yönelik doğrudan tedavi mümkün olacak. Günümüzde erken doğumda herkeste enfeksiyon varmış gibi antibiyotik veriyoruz. Halbuki risk başka maddelerin artışına bağlı ise onları durdurmaya yönelik tedavi uygulanabilir. Duyarlılığı yüksek ve ucuz olduğu için tarama testi olarak kullanılabilecek. Erken doğumların yüzde 80'i belirti vermediği için tarama testi önem kazanıyor' diyor.

Sigara erken doğum riskini artırıyor

Yale Üniversitesi Tıp Fakültesinde Kadın Hastalıkları ve Doğum İhtisasından mezun ilk Türk doktoru olan, Anadolu Sağlık Merkezi Kadın Hastalıkları ve Doğum Bölümü uzmanlarından Dr. İbrahim Sözen, erken doğumla ilgili merak edilen soruları yanıtladı:

Erken doğum nedir?

37 haftalık gebelikten önceki doğumlar erken doğumdur. Normal gebelik 40 haftadır. Klinik pratikte 35 haftadan sonra doğan bebeklerde prematür olmaya bağlı komplikasyonlar nadirdir.

Erken doğan bebekler için günümüzde yaşam sınırı kaç hafta?

ABD'de ve Avrupa'da 24 haftalık bebekler, Türkiye'de belli merkezlerde 26 hafta civarındaki bebekler yaşatılabiliyor. Ancak unutulmaması gereken nokta bu bebeklerin büyük kısmında ileriki yaşamlarını etkileyecek nörolojik ve diğer komplikasyonların da gelişebilme olasılığının artması.

Erken doğum riskini artıran faktörler neler?

17 yaşından önce ve 35 yaşından sonraki hamileliklerde, düşük sosyo-ekonomik düzey, düşük gebelik öncesi ağırlık, geçmişte yaşanan erken doğum (özellikle 28 haftadan önce yaşanmışsa), 12'nci haftadan sonra görülen vajinal kanamalar, gebelikte sigara içimi en önemli risk faktörleri.

Anne rahminde geçirilmesi gereken ideal süre?

Bu süre en az 35 hafta, ideal süre ise 37-40 hafta. 41 hafta da normal sınırlar içersinde. 41'inci haftayı geçmiş gebeliklerde doğum medikal olarak başlatılmalı.