Tamponlar özellikle yaz aylarında yaşamsal önem kazanıyor. Adet dönemlerinin "kurtarıcı meleği" tamponu kullanırken nelere dikkat etmeliyiz?
Adet günlerinizin zirvesinde tamponu o basit kullanım kılavuzuna dikkat etmeden taktığınızı ve tiril tiril, üstelik beyaz bir mini elbise giydiğinizi düşünün. Korkunç değil mi? Amacımız sizi korkutmak değil, yapılan küçük hataların nasıl büyük ve de olumsuz sonuçlara yol açabileceğini anımsatmak. Günümüz kadını artık adet döneminde de tıpkı diğer günlerde olduğu gibi hiçbir kısıtlama olmaksızın günlük yaşamını, fiziksel aktivitelerini sürdürmeyi arzu ediyor. Hafta sonunda yarattığı iki günlük fırsatı denize girerek değerlendirmek istiyor ama bazı hormon ilaçlarını kullanıp adetini geciktirmek de istemiyor. İşte bu noktada vajinal tamponlar kadının imdadına yetişiyor. Tampon kullanımı adet döneminde de diğer günlerde olduğu gibi kadınların kendilerini rahat hissetmelerini sağlıyor. Türk-Alman Jinekoloji Derneği Başkanı Prof. Dr. Cihat Ünlü, tampon seçiminden takılmasına ve çıkarılmasına dek tüm süreçte son derece basit kurallara harfiyen uyulması gerektiğini özellikle vurguluyor. Vajinal tamponların önemli bir riski de beraberinde taşıdığını belirten Ünlü, özellikle vajinaya yerleştirilen tamponların uzun süreli kullanımı durumunda "toksik şok" denilen ve yaşamı bile tehdit edebilecek komplikasyonların olabileceğini söylüyor ve ekliyor "Basit önlemler bu tür tehlikeleri kesinlikle önleyebilir. Birinci önlem tamponu vajinada altı saatten fazla tutmamaktır. Ayrıca vajinal tamponlar yalnızca adet döneminde kullanılmalı. Örneğin vajinal akıntılarda günlük ped kullanmak daha doğru." Artık tamponun da çok fazla çeşidi var. Marketlerde her markadan, boy boy, her renk, farklı emme kapasitesine sahip, üstelik değişik parfüm kokulu bir çok tampon bulmak mümkün. Peki tüm bunların arasından size uygun olan tamponu nasıl seçeceksiniz? Prof. Dr. Cihat Ünlü, önemli olanın kanama miktarınıza göre en yüksek emme kapasitesine sahip tamponun seçilmesi olduğuna dikkat çekiyor. Adet döneminizde kanamanın miktarının günden güne değişeceğini belirten Ünlü, kanamanın değişik günleri için farklı kapasitelerde tampon kullanılmasını öneriyor. Doğal olarak gerekli kapasiteye sahip tampon seçimi kadının deneyimiyle oluşuyor. Prof. Dr. Cihat Ünlü, her kadının adet döneminin uzunluğuna göre yüksek ya da düşük kapasiteli tampon tercih etmesi gerektiğini söylüyor. Yaz aylarında kullanılan tamponların kullanım sürelerinin daha kısa tutulmasının ise sağlık açısından bir gereklilik olduğunu vurguluyor.
Tampon Kullanırken Bunlara Dikkat! Prof. Dr. Cihat Ünlü, tampon kullanırken bazı basit kurallara dikkat edilmesinin meydana gelebilecek riskleri neredeyse tamamen ortadan kaldıracağını da özellikle belirtiyor. * Adet kanamanız için yeterli olacak en küçük tamponu kullanın. * Tampon üretici firmasının önerilerine harfiyen uyun. * Tamponu yerleştirmeden önce ve yerleştirdikten sonra ellerinizin hijyenik olmasına dikkat edin. Önce sabun ile iyice yıkayın. * Tamponu özellikle yaz aylarında sık sık değiştirin. * Aynı tamponu altı saatten daha uzun bir süre tutmayın. * Asla aynı anda birden fazla tampon kullanmayın. * Gece yatarken tampon yerine ped kullanmayı tercih edin. * Adet dönemi dışında akıntı nedeniyle asla tampon kullanmayın.
En SIk Sorulan Sorular Jinekolog Prof. Dr. Cihat Ünlü, kadınların tamponla ilgili çok sık sordukları soruları ve verdiği yanıtları sıraladı. İşte en çok merak edilen sorular ve yanıtları:
Tampon kendiliğinden düşer mi? Tampon uygun şekilde yerleştirildiğinde vajina kasları tamponu yerinde tutar. Bu nedenle spor yaparken, dans ederken dahi tampon düşmez.
Tampon kullanırken enfeksiyon oluşma riski var mı? Kurallara uygun kullanıldığında enfeksiyon riski çok düşük. Ancak çok uzun süreli kullanım sonucu "toksik şok" adı verilen komplikasyon oluşabilir.
Tampon varken tuvalete gidilebilir mi? Evet. Kadın genital bölgesinde vücut dışına açılan üç farklı boşluk vardır. İdrarın yapıldığı üretra, vajina ve anüs. Bunlar birbirlerinden bağımsızdır ve bu nedenle vajinada bulunan tampon tuvalete gitmenize engel değil. Tuvalete gittikten sonra tamponu çıkarmanız ya da değiştirmeniz gerekmez. Sadece ıslanmaması için idrar yaparken tamponun ipini elinizle kenara alabilirsiniz.
Tampon kullanırken yüzülebilir mi? Yüzülebilir, en ufak bir sakınca yoktur. Sudan çıktıktan sonra tamponun değiştirmek gerekir.
Tampon kullanırken spor yapılabilir mi? Evet. Her türlü spor hiç çekinmeden yapılabilir.
Tampon içime kaçabilir ve kaybolabilir mi? Hayır. Bu olanaksız. Sadece tamponun ipi vajinaya kaçabilir. Bu durumda, rahatlayın ve iki parmağınızı yavaşça vajinaya sokarak ipi bulmaya çalışın. Olmuyorsa zorlamayın. Derhal doktorunuzu arayın.
Tampon alerjiye neden olabilir mi? Evet. Çok nadiren, tampon içinde bulunan pamuk alerjik reaksiyona neden olabilir. Bu tip bir alerjik reaksiyonla karşılaşırsanız tampon kullanma riskini göze almayın.
Tampon varken ped de kullanmalı mıyım? Hayır. Kullandığınız tampon dört-sekiz saat süreyle adet kanamanızı emme kapasitesine sahip olmalı. Eğer bu süre içinde adet kanı tampona rağmen dışarıya geliyorsa ya tamponu doğru yerleştirmemişsinizdir ya da uygun emme kapasitesine sahip bir tampon seçmemişsinizdir. En yüksek kapasiteli tamponu kullanmanıza rağmen kan hala dışarıya geliyorsa adet kanamanız normalden fazla olabilir. Bu durumda tavsiyemiz jinekoloğunuzla görüşmek olacak.
Uyurken tampon kullanabilir miyim? Kullanabilirsiniz ama tavsiye etmiyorum. Özellikle sekiz saatten fazla uyumanız söz konusuysa tamponu mutlaka çıkartmalısınız.
Aynı anda birden fazla tampon kullanılmasında sakınca var mı? Asla yapmayın! Üstelik bunun çok tehlikeli sonuçları olabilir.
Tampon varken cinsel ilişkide bulunmanın sonucunda risk doğar mı? Tampon varken kesinlikle sakıncalı.
Tampon cinsel hastalıklardan korur mu? Tabii ki korumaz! Korunmanın tek etkili yolu prezervatif kullanmaktır.