Dikkat! Maskeli depresyon bedensel belirtilerle ortaya çıkıyor...
'Mutsuzum. Keyif almıyorum hayattan' demez kişi, ama doktor doktor dolaşır; nefes darlığı, çarpıntı, sıkıntı ile gezer durur. Bunu ayırt etmek önemlidir, çünkü tedavileri farklıdır. Karında şişkinlik, geğirme, gaz, bunlar bazı kişilerde depresyon belirtisidir.Hangi tür rahatsızlıklar depresyona zemin hazırlar? n Bunu ikiye ayırmak lazımdır. Biyolojik ve psikolojik faktörler söz konusudur. Biyolojik faktörler (mesela bazı hastalıklar) depresyona zemin hazırlar. Bunların başında beyin hastalıkları gelir.
Epilepsi (sara) hastalarında intihar oranı çok yüksektir, normal nüfusa göre 10 ila 20 kat daha fazla görülür. Epilepsi bir beyin hastalığıdır. Çocukluk çağında başlayıp yıllarca bunu yaşayan kişilerde zekâ problemi, bazen de davranış problemi ortaya çıkar. Bu epilepsinin beynin neresini etkilediğine bağlıdır. Bazen davranışla ilgili bölgeyi, bazen zekâ ile ilgili bölgeyi etkiler; duygularla ilgili bölgeyi de bozabilir.
Beyin tümörleri depresyon yaratır mı?
Beyin tümörleri de depresyonu yaratır. Beynin ön bölge tümörleri buna neden olur mesela.
Tiroid hastalıkları depresyona yol açar mı?
Tiroit hastalıkları, bilhassa hipotiroidi (bir tür guatr, tiroit bezinin az çalışması) depresyona yol açar. Hipotiroidi hastası bezgin, bıkkın, hareketsiz bir insan haline gelir. Tiroit bezi fazla çalıştığında ise (hipertiroidi) sinirlilik ortaya çıkar, öfkesine hâkim olamaz kişi. Yani hipotiroidide apatik (durgun), hipertiroidide ajite depresyon gelişir.
Adet dönemindeki gerginlik depresyon mudur?
Böbrek üstü bezlerinin hastalıkları, pankreas kanseri depresyona yol açabilir. Anemi, kansızlık depresyon belirtilerine sebep olabilir. Adet öncesi gerginlik kadınların yüzde 75'inde vardır, bu kadınlar depresyona sık girerler.
Sigara bırakanlar depresyona girer mi?
Sigaranın bırakılması depresyonu beraberinde getirebilir. Uyuşturucu ve alkol kullanımı ve bırakılması da depresyona yol açabilir. Kokain kullanımı da depresyonu getirebilir, çünkü bu madde büyük bir mutluluk enerji artımı yaratır ama bir süre sonra beyinde mutluluk hormonu depoları boşalır. İnterferon depresyona yol açan ilaçlardan biri.
Maskeli depresyon nedir?
Bedensel belirtilerle ortaya çıkan depresyondur. 'Mutsuzum. Keyif almıyorum hayattan' demez kişi, ama doktor doktor dolaşır; nefes darlığı, çarpıntı, sıkıntı ile gezer durur. Strese bağlı bedensel belirtiler taşır. Histeriye benzer aslında. Bunu ayırt etmek önemlidir, çünkü tedavi yaklaşımları farklıdır. Karında şişkinlik, geğirme, gaz, bunlar bazı kişilerde depresyon belirtisidir.
DEPRESYON NASIL TESHiS EDiLiYOR?
Bazı hassas görüntüleme yöntemleri beyindeki bozukluğun şakak ve alın bölgelerinde olduğunu göstermiştir. PET (Positron emission tomography), SPECT (Single photon emission computed tomography), fMR (fonksiyonel manyetik rezonans) depresyon hastalarında beynin ön bölgelerinin iyi çalışmadığını göstermiştir. Bu bahsedilen PET, SPECT, fMR tetkikleri uygulaması zor ve pahalı yöntemlerdir.
Beyni görüntülemenin eski ve ucuz yöntemi halk arasında 'beyin elektrosu' olarak bilinen EEG'dir (Elektroensefalografi). Kafaya teller (ki aslında bunlar elektrottur) bağlanarak beynin yaydığı elektrik akımı kaydedilir. EEG sara hastalığının, beyin iltihaplarının, bunamaların, uyku bozukluklarının teşhisinde kullanılır. EEG psikiyatrik hastaların önemli bir bölümünde de bozuktur. Bilhassa 'quantitative' (kantitatif okuyun) EEG (kısaca QEEG denir) depresyon hastalarının beyinlerinin ön bölgelerindeki bozulmayı on beş dakika içinde gösterir.