Genç kızlıktan itibaren kadınların kâbusu olan adet dönemleri aşırı gerginliğe neden oluyor. Psikiyatri Uzmanı Dr. Hasan Basri İzgi, bu dönemde kadınların aynı refleksleri gösterebileceğine dikkat çekerek, "Karşımızdaki insana saygı göstermeli ve anlayışlı olmalıyız" diyor.

Adet döneminde kadınların neler yaşadıklarını, adet döneminde ortaya çıkan duygusal ve fiziksel belirtilerin neler olduğunu NP İSTANBUL Nöropsikiyatri Hastanesi'nden Psikiyatri Uzmanı Dr. Hasan Basri İzgi aktardı. Adet öncesi gerginlik regl'den 7-10 gün önce ortaya çıkar.

Kadınların yüzde 40'ında şiddetli ve belirgin yaşanır. Baş ağrısı, mutsuzluk, gerginlik, sinirlilik, vücutta su tutulma, öfke, huzursuzluk, değişken duygular ortaya çıkar. Bazı durumlarda dikkat ve konsatrasyon azalır. Kararsızlık, reddedilmeye duyarlılık ve ölüm düşünceleri görülebilir.

UYKUSUZLUK VE YORGUNLUK

Uykusuzluk veya aşırı uyku, eklem, kas ağrıları, yeme alışkanlığında değişme, yorgunluk, cinsel istek değişikliği, mide-bağırsak bozulmaları, çarpıntı ve terleme rastlanabilir. Sivilceler artabilir. Baş dönmesi, titreme ve sakarlık sık rastlanır. Sonuçta bu dönemde kadında verimlilikte azalma ve içe kapanma ortaya çıkar. Evlilerde bu belirtilerin daha az olması anlamlıdır. Genç ve doğum yapmamış kadınlarda belirtilerin daha fazla olması hormonal yapı ile ilgilidir. Tedavide çeşitli hormonlar kullanıldığı gibi B6 vitamini gibi desteklerde yararlıdır. Antidepresan ilaçlar Premenstrüel sendrom'da çoğu zamanlar yararlı olur. Ayrıca diyet kısıtlamaları verilir. Şeker, kafein, alkol ve ara öğün atıştırmaları tavsiye edilmez.

DUYGUSAL VE DAVRANIŞSAL BELİRTİLER

Adet döngüsünün âdet öncesi evresinde ortaya çıkan, âdetten sonra kaybolan duygusal, davranışsal ve fiziksel belirtilerle karakterize klinik tabloya âdet öncesi disforik bozukluk denir. Nedeni tam bilinmemektedir. Adet gören kadınların yüzde 80'inde hafif şiddette değişiklikler görülebilirken, sadece %2-10'u mesleki ve sosyal işlevselliklerinde bozulma yaşarlar.

Son 1 yıl içindeki âdet döngülerinin çoğunda belirtilerden 5 tanesinin olması ve mesleki, sosyal işlevsellikte azalma bulunması durumunda tanı konulur. Ayrıca bu tabloya neden olabilecek diğer rahatsızlıkların da dışlanması gerekir (major depresyon, distimik bozukluk, panik bozukluk ve kişilik bozuklukları.) Mutlaka organik nedenler araştırılmalı, jinekolojik muayene ihmal edilmemelidir.

TEDAVi YÖNTEMLERi

1. Hasta ve yakınlarının hastalık hakkında bilgilendirilmesi
2. Stres azaltma yöntemleri
3. Yeme alışkanlıklarını düzenleme (tuz, kafein ve alkolde kısıtlama)
4. Psikoterapiler
5. Beden egzersizleri 6. Gevşeme teknikleri
7. İlaç tedavisi (antidepresan ve hormonal tedaviler, vitamin ve mineral desteği, idrar söktürücüler)

ÖFKE VE HUZURSUZLUK EN ÖNEMLi BELiRTiDiR

1. Çökkün duygu durum, umutsuzluk, kendini değersiz hissetme
2. Gerginlik, bunaltı, endişe, sabırsızlık
3. Duygulanımda ani değişiklikler (ağlama, üzüntü, reddedilmeye aşırı duyarlılık)
4. Öfke, huzursuzluk
5. İş, okul, hobi gibi etkinliklere karşı ilgi azalması
6. Konsantrasyon güçlüğü
7. Halsizlik, yorgunluk, enerji azalması
8. Kontrolünü kaybetme duygusu
9. İştah değişikliği, yiyeceklere aşerme
10. Uyku bozukluğu
11. Memelerde hassasiyet ve kas, eklem, baş ağrıları, kilo alma, şişkinlik